Gwybodaeth – Hanes Plaid Cymru

Cymdeithas Carnhuanawc yn trafod Sefydlu Plaid Cymru 21/03/2026
Cofnodion y Gymdeithas 19/03/2026
Teyrnged i Huw John 1939 – 2025 08/01/2026
Golwg ar 100 mlynedd Plaid Cymru yn y Llyfrgell Genedlaethol 11/12/2025
Trafod Llyfr Newydd am Dafydd Elis Thomas 21/11/2025
Teyrnged i’r Barnwr Philip Richards (1946-2025) 30/10/2025
Trafod Llyfr Newydd am Dafydd Elis Thomas 03/10/2025
Teyrnged i Alan Jobbins 1940 – 2025 30/09/2025
Teyrngedau i Owen John Thomas 1939 – 2024 03/09/2025
Darlith Ieuan Wyn Jones ‘O Gymru Fydd i Blaid Cymru-Y Siwrne’ 12/08/2025
Llinell Amser hanes Plaid Cymru 1925-2025 12/08/2025
Darlith Eisteddfod Wrecsam 19/07/2025
Llinell Amser Plaid Cymru 18/07/2025
Noson Lansio’r llyfr ‘Dros Gymru’n Gwlad’ 18/07/2025
Dathlu Can Mlynedd Plaid Cymru ym Mhwllheli 03/07/2025
Lansio Llyfr “Dros Gymru’n Gwlad – Hanes Sefydlu Plaid Cymru” 27/06/2025
Llyfryn am Saunders Lewis 24/06/2025
Cofio Graffitwyr Gwladgarol 11/06/2025
Hanes Baneri’r Eisteddfod 10/06/2025
Cofio O.P. Huws 1943 – 2025 05/06/2025
Teyrnged i’r Arglwydd Dafydd Ellis Thomas 1946 – 2025 02/04/2025
Teyrngedau i Emrys Roberts 1931 – 2025 01/04/2025
Gweithgareddau’r Gymdeithas 03/12/2024
Lansio Llyfr – The Politics of Co-Opposition 14/10/2024
Darlith Richard Wyn Jones yn Eisteddfod 2024 27/08/2024
Darlith yn Eisteddfod 2024 26/07/2024
Cyfraniad Merched Plaid Cymru 20/06/2024
T. Gwynn Jones – Cenedlaetholwr Cyn Geni’r Blaid 11/03/2024
Cylchlythyron y Gymdeithas 10/03/2024
Dathlu 100 Mlynedd ym Mhenarth 13/01/2024
Llyfrynnau 11/01/2024
DATHLIAD CANMLWYDDIANT PLAID CYMRU 1924 – 2024 07/12/2023
Gwybodaeth am y Gymdeithas 26/11/2023
Saunders Lewis, Cymru ac Ewrop gan Dafydd Wigley 14/11/2023
Cyhoeddi Cylchlythyr 10/10/2023
Penyberth – Pam y Symudwyd yr Achos o Gymru? 25/08/2023
Agweddau Cyfreithiol Achos Penyberth 12/08/2023
Golwg Newydd ar Achos yr Ysgol Fomio 29/07/2023
Brian Arnold (1941-2023) 26/07/2023
Charlotte Aull Davies, 1942-2023 19/07/2023
Ymladd Tlodi – Rhan o Hanes y Blaid 28/02/2023
Wil Roberts 1943 – 2022 17/11/2022
Kitch – Darlith M Wynn Thomas 12/08/2022
Kitchener Davies – o Dregaron i Drealaw 26/07/2022
Penri Jones 1943 – 2021 29/12/2021
Pat Larsen 1926 – 2021 06/12/2021
Jill Evans, Aelod Senedd Ewrop 26/09/2021
Canmlwyddiant Geni Dr Tudur Jones 02/07/2021
Maldwyn Lewis 1928 – 2021 15/06/2021
1997 Refferendwm a Cynulliad 15/06/2021
1974 Tri Aelod Seneddol 15/06/2021
1945 Gwynfor Evans yn Llywydd 15/06/2021
1925 Cychwyn Plaid Cymru 15/06/2021
Caerfyrddin 11/06/2021
Ewrop 10/06/2021
Keith Davies. 1944 – 2021 30/03/2021
Menna Battle, Rhyfelwraig Fwyn 1949 – 2020 03/02/2021
Cylchlythyr 2021 30/01/2021
Cofio Chris Rees 1931 – 2001 07/01/2021
Cofio Ioan Roberts 1941 – 2019 03/01/2021
Golwg Michael Sheen ar Hanes Cymru 08/11/2020
Trafod bywyd Harri Webb ar raglen Dei Tomos 25/10/2020
Harri Webb – Sunday Supplement 17/09/2020
Cofio Harri Webb 1920 -1994 07/09/2020
Harri Webb 1920 – 1994 20/08/2020
Cartwnau Gwilym Hughes 08/07/2020
Ffilmiau Berian Williams ar Amgen 28/06/2020
Alcwyn Deiniol Evans 1942 – 2020 10/05/2020
Rhys Lewis 1937 – 2020 20/04/2020
Etholiad Merthyr 1970 11/02/2020
Stuart Neale: Ymgeisydd Plaid Cymru ac arloeswr rhyddid hoywon 08/11/2019
Cofio Glyn James 06/11/2019
Y Parchedig Fred Jones un o sylfaenwyr y Blaid 20/10/2019
Taflenni cyn 1970 16/10/2019
Taflenni 1970 – 1979 16/10/2019
Taflenni 1980 – 1989 16/10/2019
Cardiau Aelodaeth 16/10/2019
Glanmor Bowen-Knight 1945 – 2019: Teyrnged 16/10/2019
Cofeb i Glyn James 13/10/2019
Pwy Oedd Tad-cu Dafydd Iwan? 23/09/2019
Golwg ar genedlaetholdeb cyn 1925 11/09/2019
Cofio Wynne Samuel ar Prynhawn Da 2019 21/07/2019
Sefydlu Plaid Cymru – Olrhain y Cefndir 10/07/2019
Eurig Wyn 1945 – 2019 08/07/2019
Trefnu 12/06/2019
Cylchlythyr 2019 20/05/2019
Teyrngedau i Steffan Lewis 1984 – 2019 04/02/2019
Bywyd Wynne Samuel 06/01/2019
Dogfennau Vic Davies o 1967 02/12/2018
Cyfweliad gyda Syd Morgan 14/11/2018
Cofio Geraint Thomas 1950 – 2018 29/10/2018
Cofio John Harries 1925 – 2018 23/10/2018
Nofel Newydd yn Olrhain y Cwrs i Ddatganoli 23/10/2018
Plaid Cymru’n Cofio Wynne Samuel 19/09/2018
Teyrngedau i Phil Williams 9 Awst 2018 17/08/2018
Cofio Phil Williams Teyrnged Dafydd Williams 17/08/2018
Cofio Phil Williams Teyrnged Cynog Dafis 17/08/2018
Cofio Phil Williams (1939 – 2003) yn Eisteddfod Caerdydd 16/07/2018
Nofel Newydd John Osmond 20/04/2018
Lansio Llyfr John Osmond 11/03/2018
Elwyn Roberts – Darlithiau 14/01/2018
Mary Jones 1949 -2017 09/01/2018
Janice Dudley 1944 – 2017 09/01/2018
Jim Criddle 1947 -2017 09/01/2018
Cyfarfod Cofio Elwyn Roberts 14/08/2017
Teyrnged i Drefnydd Allweddol Plaid Cymru 14/08/2017
Cofio Elwyn Roberts 10/07/2017
Gordon Wilson, SNP 1938 – 2017- teyrnged gan Dafydd Wigley 29/06/2017
Penblwydd Arbennig i Blaid Cymru ym Mro Waldo 14/04/2017
DJ and Noëlle: Shaping the Blaid 14/04/2017
Ifor Jenkins 1927 – 2017 31/03/2017
Darlith Cynhadledd Casnewydd 27/02/2017
Darlith Syd Morgan Cymru a Chwyldro’r Pasg 31/01/2017
Rhagor o Hanes Radio’r Ceiliog 04/01/2017
Atgofion Michael Williams Dinbych y Pysgod 28/11/2016
Howard Davies 1950 – 2016 31/10/2016
Cymru a Chwyldro’r Pasg – Darlith y Gynhadledd 03/10/2016
Cofio Penyberth 08/09/2016
Aneurin Richards 1923 – 2016 08/09/2016
GWYNETH MENAI WILLIAMS, 1938-2016 31/08/2016
DJ a Noelle Davies – Darlith Richard Wyn Jones 03/08/2016
Darlith Eisteddfod am Dr DJ a Dr Noëlle Davies 22/07/2016
Aneurin Richards 21/06/2016
Dewi Wynne Thomas, 1925 – 2015 25/05/2016
Teyrnged i Glyn Erasmus 1945 – 2016 01/03/2016
Saunders Lewis, y Blaid ac Ewrop 11/01/2016
Berian Williams 1928 – 2015 29/12/2015
Llinell Amser Plaid Cymru 20/11/2015
Johnny Mac 1941 – 2015 20/11/2015
Cofio yr Athro Griffith John Williams a’i wraig, Elizabeth 10/11/2015
Cofio Saunders Lewis 05/11/2015
Teyrnged i Vic Davies 1917 – 2015 03/11/2015
Arddangosfa 26/10/2015
D.J. Y Cawr o Rydcymerau 04/09/2015
Islwyn Ffowc Elis – Darlith Robin Chapman 2015 30/08/2015
Hystings ym Mharadwys: Islwyn Ffowc Elis ac Is-etholiad Maldwyn 1962 23/07/2015
Eisteddfod Fflint 1969 Ffilm Berian Williams 26/05/2015
Eisteddfod Bangor 1971 Ffilm Berian Williams 26/05/2015
Refferendwm yr Alban 19/03/2015
Ymlaen i’r frwydr – Alban 2014 15/03/2015
Cofio Merêd 1919 – 2015 26/02/2015
Dr John Davies yr Hanesydd 1938 – 2015 23/02/2015
Pob Cofnod 11/01/2015
Archifau Lleol 11/01/2015
Gwefannau 11/01/2015
Llyfrau 11/01/2015
Clive Reid, Abertawe 1935 – 2014 12/12/2014
Y Swyddfa Rhyfel yn Peri Galanast yng Nghymru ym 1947 10/12/2014
1970 Etholiad Meirionydd 12/11/2014
Is-Etholiad Caerffili 1968 12/11/2014
Eisteddfod Bala 1967 12/11/2014
Cynhadledd Dolgellau 1967 12/11/2014
Lluniau Tudur Owen o’r 1960’au 11/11/2014
Ffotograffydd yn cyflwyno lluniau o’r 1960’au 11/11/2014
Hanesion am yr Alban 2014? 05/10/2014
Cofio DJ 22/08/2014
Marian Morris 13/07/2014
Darlith John Davies 17/06/2014
Atgofion Vic Davies 28/04/2014
Ann Collins 1941 – 2013 16/03/2014
Anthony Packer 1940 – 2014 03/03/2014
Allan Pritchard 1943 – 2014 27/02/2014
Teyrnged i Eirian Llwyd 1951 – 2014 10/02/2014
Teyrnged i Nigel Jenkins 1949 – 2014 28/01/2014
RADIO CEILIOG 16/01/2014
Clwyd 11/01/2014
Pontypridd 11/01/2014
Cynon 11/01/2014
Bro Morgannwg 11/01/2014
Alltud 11/01/2014
Rhondda 11/01/2014
Abertawe Aberafan 11/01/2014
Sir Benfro a Cheredigion 11/01/2014
Caerdydd 11/01/2014
Merthyr 11/01/2014
Maldwyn 11/01/2014
Gwent 11/01/2014
Caerffili 10/01/2014
Dathlu Rhan Penarth Wrth Ffurfio Plaid Cymru 08/01/2014
Cylchlythyr Cyntaf y Gymdeithas Hanes 24/12/2013
Arddangosfa Menywod Plaid Cymru 12/12/2013
Cofio Macsen Wledig 12/12/2013
Glyn Owen 1932 – 2013 08/12/2013
Rôl Gudd Penarth yn Hanes Cymru 02/12/2013
Trafod Llyfr Richard Wyn Jones 09/11/2013
Iris Davies, Caerfyrddin 09/11/2013
Cynhadledd 1958, gan Philip Lloyd 08/11/2013
Atgofion y Parchedig Huw Jones Y Bala 16/09/2013
Sgwrs am Radio Ceiliog – Radio Free Wales 16/09/2013
John Howell (1928-2009) 12/09/2013
Lewis Valentine – Cyflwyniad Arwel Vittle 05/09/2013
Rhifyn y Merched – Y Ddraig Goch Ionawr 1952 17/08/2013
Pererindod Flynyddol i Gofeb Gwynfor 17/08/2013
Nans Couch 21/07/2013
Coffa H R Jones 20/07/2013
Archif o Abertawe 20/07/2013
Darllediad Gwleidyddol 1987 10/04/2013
Y Ddraig Goch 1925 ~ 1975 01/04/2013
Hel Atgofion yn Abertawe 02/03/2013
Oriel y Blaid 1932 – 1938 24/02/2013
Cyfarfodydd 2013 17/02/2013
Hanes y Blaid ym Môn 1925 – 1987 09/02/2013
Ivy Thomas 1921 – 2012 28/01/2013
Cychwyn Cymdeithas Hanes Plaid Cymru 2011 10/01/2013
Eileen Beasley 1921 – 2012 09/11/2012
Is-etholiad Glyn Ebwy 1960 27/10/2012
Gwynfor Evans – Darlith Peter Hughes Griffiths 06/10/2012
CDau Plaid Cymru 12/09/2012
Cynhadledd 2012 01/09/2012
Cofio Gwynfor: Y Dyn a’i Wleidyddiaeth 29/06/2012
Ffilm Eisteddfod Caerfyrddin 1974 28/06/2012
Ffilm Eisteddfod Hwlffordd 1972 17/05/2012
Hanes Menywod ym Mhlaid Cymru 16/05/2012
Ffilm Berian Williams Eisteddfodau 1959 – 1962 16/05/2012
Plaid Trwy’r Ganrif 16/03/2012
Etholiadau Seneddol Cyntaf yn Sir Fflint 1959 28/02/2012
Rhobert ap Steffan 1947 – 2011 28/02/2012
Ennill Caerfyrddin 16/02/2012
Cyhoeddi Taflenni a Llyfrynnau 29/01/2012
Dafydd Huws 1936 – 2011 09/01/2012
JE – Pensaer Plaid Cymru Teyrnged Dafydd Williams 29/11/2011
Chwilen Neu Ddwy yn fy Mhen – Emrys Roberts 29/10/2011
Cofio JE 28/10/2011
Cyfarfod Cynhadledd 2011 29/08/2011
Cofio Brwydr Dwy Genedl 29/07/2011
Yn y dechreuad … D.Hywel Davies 29/05/2011
Darlith Agoriadol Mawrth 2011 29/03/2011
Ysgol Haf 13/02/2011
Radio Answyddogol Cymru yn Llundain 13/02/2011
Atgofion am Is-etholiad Maldwyn 1962 12/02/2011
Glyn James 1922 – 2010 09/02/2011
Stephen Griffith 1908 – 2010 01/02/2011
Cychwyn y Gymdeithas 28/01/2011
Bedd DJ 09/11/2010
Terry O’Neill 09/07/2010
Cofeb i Gwynfor yn y Barri 13/03/2010
Radio Cymru – Radio Wales 1958 – 1965 13/02/2009
Dr Ceinwen H. Thomas 1911 – 2008 09/02/2009
Carreg Goffa i Gwynfor 15/07/2006
Cychwyn Plaid Genedlaethol Cymru 09/02/2001
Darllediad Gwleidyddol 1987 16/12/1987
Waldo 09/02/1972

Mae yr Archifdai Lleol yn barod i dderbyn cyhoeddiadau Plaid Cymru o ddidordeb lleol er mwyn i haneswyr y dyfodol eu ddarllen.

Cyn mynd â’r defnydd mewn bydd yn well cysylltu gyda’r person a enwebwyd i sicrhau eu polisau a’r termau ac amodau.

Nodir mae’r Llyfrgell Genedlaethol â ddiddordeb mewn defnydd o bwys cenedlaethol.

ARDAL	CYFEIRIAD	GWEFAN	FFÔN	CYSWYLLT	EBOST
Ynys Mon/Anglesey	Bryn Cefni Industrial Estate, Llangefni. LL77 7JA	www.anglesey.gov.uk/archives	01248 7519131	Hayden Burns	archives@anglesey.gov.uk
Morgannwg/Glamorgan	Clos Parc Morgannwg Caerdydd/Cardiff. CF11 8AW	www.glamarchives.gov.uk	02920 872200	Charlotte Hodgson	glamro@cardiff.gov.uk
Dinbych/Denbighshire	The Old Gaol, 46 Clwyd St, Ruthin. LL151HP	www.denbighshire.gov.uk/archives	01824 708250	Jane Brunning	archives@denbighshire/gov.uk
Caerfyrddin/ Carmarthenshire	Parc Myrddin Richmond Tce. Caerfyrddin/Carmarthen SA3 1HW	http://www.carmarthenshire.gov.uk/	01267 228232	David Cooke	archives@carmarthenshire.gov.uk
Penfro/Pembrokeshire	Prendergast, Haverfordwest SA61 2PE	www.pembrokeshire.gov.uk/archives	01437 775456	Nikki Bosworth	recordoffice@pembrokeshire.gov.uk
Powys	County Hall, Llandrindod. LD15LG	http://archives.powys.gov.uk	01597 826085	Roz Williamson	archive@powys.gov.uk
Gwent	Steelworks Rd, Ebbw Vale. NP23 6DN	www.gwentarchives.gov.uk	01495 353361	Angela Saunderson	enquiries@gwentarchives.gov.uk
Conwy/Conway	The Old Board School, Lloyd St, Llandudno. LL30 2YG	www.conwy.gov.uk/archives	01492 577550	Susan Ellis	archifau.archives@conwy.gov.uk
Fflint/Flintshire	The Old Rectory, Hawarden. CH5 3NR	www.flintshire.gov.uk/archives	01244 532264	Steven Davies / Claire Harrington	archives@flintshire.gov.uk
Ceredigion	Old Town Hall,Queens Sq. Aberystwyth SY23 2EB	www.archifdy-ceredigion.org.uk	01970 633697	Helen Palmer / Ania Skarzynska	archives@ceredigion.gov.uk
Caernarfon	Council Offices Shirehall St Caernarfon LL55 1SH	www.gwynedd.gov.uk/archives	01286 679087	Lynn C Francis	LynnCFrancis@gwynedd.gov.uk
Meirionydd	Ffordd y Bala Dolgellau LL40 2YF	www.gwynedd.gov.uk/archives	01341 424682	Merfyn Wyn Tomos	MerfynWynTomos@gwynedd/gov.uk